Mirror trees – spiegelbomen

 

Bomen spiegelen ons voor hoe de natuur zijn gang gaat. Bomen zijn leerzaam. Bomen zijn nuttig. Zij offeren hun leven voor ons welzijn, ook al staan ze hierom niet te springen. Zo lang de mens leeft en bestaat kan hij zich warmen aan het hout. In de vorm van raamkozijnen, tuinmeubelen, vlonders en afscheidingen komen hele oude en hele dikke bomen uit een ander deel van de wereld ons leven binnen als duurzaam hardhout. Taaie rakkers, deze import, deze allochtonen. En met een duurzaamheidsetiquet  of stempeltje hoeven we ons niet te schamen dat deze eeuwenoude woudreuzen als bijzettafeltje in onze tuintjes staan te pronken.

Bomen zijn leerzaam: ze leren ons een lesje in nederigheid. Ze leren ons op de plaats te staan en te blijven bij onszelf. Wij hoppen van plek naar plek op zoek naar geluk. De boom gelooft daar niet in. Hij voelt zich goed waar hij staat en als dat niet zo is gaat hij dood. Dan geeft hij het op en legt het loodje, gooit het bijltje erbij neer. Maar ook dan is hij nog aardig voor ons en voor de dieren die erin kunnen wonen.

De boom heeft een heel oude ervaring van de plaats waar hij staat – hij weet er alles van en heeft ook goed zichzelf leren kennen. Hij weet precies waar hij aan toe is als het sneeuwt en als het regent. Hij heeft zo zijn eigen voorzorgsmaatregelen getroffen. Hij weet dat het niet slim is te pronken met zijn bladeren als het -30º celsius is en hij is geen dennenboom; maar die hebben ook geen bladeren. Die hebben gewoon iets anders bedacht.

De boom weet hoe hij moet handelen naar de hemel toe – als andere bomen hem de kans geven om uit te groeien – en zijn takken te spreiden. Hij weet ook dat onder de grond een boom moet groeien want anders valt hij bij het minste zuchtje wind om. Een boom is een slim(me) jongen/meisje, soms beiden tegelijk. En hij maakt voortdurend bondgenoten: de insecten, de knaagdieren, de vogels. Als er alleen maar mensen rondliepen zouden er al lang geen bomen meer zijn geweest. Gelukkig voor de boom dat dit niet het geval is.

De boom weet dat hij het niet alleen kan en dat hij zich moet aanpassen – elke dag weer, elke dag een beetje. Zo wordt het lente, zo wordt het herfst. Met zijn kleuren begeleidt hij de zon en de maan, de ochtend en de stille zomeravond. Stil? Waarschijnlijk weten ook bomen niet meer wat dat is.

Een boom haalt zijn voedsel en zijn vocht diep uit de grond en uit de lucht haalt hij wat hij nodig heeft om daar een geheel van te maken. Maar hij geeft ook iets terug: zonder bomen zouden wij mensen het ook veel moeilijker hebben, we zouden voortdurend aangesloten moeten zijn op een of ander zuurstofapparaat – onze longinhoud zo er heel anders uitzien.

Een boom laat in alle facetten zien wie hij is: ook zijn blaadjes zijn een miniatuur van een uitgegroeide boom, hun vorm geeft vaak een blauwdruk van zijn gestalte. Vaak, niet altijd. Er zijn uitzonderingen en die moeten er ook zijn. De naald bijvoorbeeld is een heel typisch soort blad, hij groeit in trossen, hij plakt een beetje, en hij ruikt lekker zodat wij met kerst een speciaal plekje voor zijn drager hebben gemaakt. En dat vinden we nog niet genoeg dus hangen we er nog lichtjes, ballen en slingers is: dan is ie pas echt compleet. Een feestelijke overlevingsboom die ons de winter doorhelpt. Een klein steuntje in de rug om onze de donkere maanden te doen doorstaan waarin de depressie op de loer ligt omdat we te weinig zon op onze huid krijgen, te weinig licht in onze ogen. Een boompje vol belofte dat ons eraan herinnert dat elke nieuwe geboorte een nieuwe kans is op een betere dat wil zeggen meer humane wereld. Alleen de meeste bomen profiteren daar nog echt niet van.

Zij zijn nog kind van de rekening, de economische optelsom van graaien en willen hebben, van meer en nog meer, van groeien en bloeien, alleen niet voor de bomen. Nu zijn er wel uitzonderingen – een groene gordel in de Sahara, een glimp van menselijk inzicht, maar het is nog teveel een druppeltje…het kan veel beter. Daarom een toost op de gezondheid van de bomen! Dragers van onze toekomst, en niet alleen als planken voor onze kist.